de Gerlache Adrien - uit: Hasseltse Portretten (1997)

Description

p. 81

Adrien de GERLACHE

(1866-1934)

Adrien de Gerlache werd op 2 augustus 1866 in Hasselt geboren. Zijn vader was luitenant-kolonel. Tot einde 1882 bewoonde de familie een kleine villa met tuin op de Guffenslaan naast het Sint-Jozefscollege. Van 1872 tot 1882 volgde Adrien de Gerlache lessen aan het Oger-Laurentinstituut aan de Twaalfapostelenstraat in Brussel. Vanaf zijn zestiende schreef hij zich in aan de Polytechnische School in Brussel en studeerde er twee jaar nadien af als kandidaat-ingenieur. 

Gedreven door zijn passie voor de zee monsterde hij in 1884 als matroos aan bij de marine en doorkruiste verschillende wateren. Geleidelijk groeide in hem het verlangen om met een Belgisch schip een expeditie naar de zuidelijke ijsvelden op het getouw te zetten. Hij wist zelfs de Koninklijke Academie van België voor zijn plannen te winnen. 

Nadat hij een bedrag van 374.579 fr. had bijeengebracht, kocht hij op 2 juli 1897 de 'Patria', een dertien jaar oude walvisjager die hij herdoopte tot de 'Belgica'. Naast de bemanning selecteerde hij een ploeg die een wetenschappelijk onderzoek moest waarborgen. 

Op 16 augustus 1897 vertrok de 'Belgica' uit de haven van Antwerpen naar het zuidpoolgebied. Na een vaart van zes maanden bereikte het schip het antarctisch continent op 71° zuiderbreedte. De expeditie controleerde met regelmaat het aardmagnetisme en verzamelde informatie over het landijs, de geologie, de meteorologie, de fauna en de flora en de menselijke fysiologie bij een temperatuur van -40°C. 

Een tweede overwintering ter plaatse zou voor de teamleden fataal geweest zijn. Alles werd in het werk gesteld om de 'Belgica' uit de ijskorst te bevrijden. Dankzij doorzetting en overleg kon het schip op 14 maart 1899 de terugtocht aanvatten. Op 5 november liep de 'Belgica' de haven van Antwerpen binnen waar de staf en de manschappen enthousiast onthaald werden. 

Het wetenschappelijke opzoekingswerk werd gebundeld in tien lijvige boekbanden. De Gerlache schreef een reisverhaal met als titel "Quinze mois dans l'Antarctique", dat door de Académie Française bekroond werd. 

De daaropvolgende jaren ondernam de 'Belgica' in dienst van de wetenschap nog verschillende expedities o.l.v. haar gezagvoerder, ditmaal naar de Noordelijke IJszee tussen Groenland en Spitzbergen en ten noorden van Rusland. 

In 1914 aanvaardde de Gerlache het ambt van havenkapitein in Oostende. Vanuit die hoedanigheid realiseerde hij de evacuatie van Belgische militairen en burgers naar Engeland bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog. Na de wapenstilstand werd hij bij het ministerie van de Marine tot directeur-generaal benoemd. Begaan met de realisatie van een nieuw Belgisch schoolschip nam hij het initiatief om de 'Mercator' te laten bouwen.

Baron Adrien de Gerlache overleed in Brussel op 4 december 1934. (G.C.)

Recent toegevoegd

Adrien de Gerlache de Gomery (1866-1934) was de eerste die een wetenschappelijke expeditie naar...
Dit oorlogsmonument is opgedragen aan een kapitein en twee soldaten van de Amerikaanse 2nd Armored...
Van 2014 tot eind 2018 was Steven Vandeput minister van Defensie en Ambtenarenzaken in de federale...
Auteur: Mieke Strauven Grauwzuster Gertrudis van Schaffelen kwam in 1626 aan in Hasselt, met als doel...

Prinsbisdom Luik, 1659

Gebrandschilderd glas. Hasselt, Het Stadsmus, inv. nrs. 2014.0370 tot en met 2014.0377.

Maria-Helena Hubrechts was de zus van E.H. Jozef Hubrechts . Ze overleed samen met hem in de nacht van...
Eerwaarde Heer Jozef Hubrechts was pastoor van de Onze-Lieve-Vrouwbasiliek. Hij overleed samen met zijn...
Emiel Baptist werd geboren in 1895 in Godsheide als zoon van dienstknecht Andreas (Zonhoven 1847-Hasselt...
Auteur: Marc Jacobs Zie tekstpagina voor de uitgebreide beschrijving. Louis Berten werd geboren op 30...
1795-1824 : Etienne-François de Stenbier 1825-1867 : Charles-Philippe de Cecil 1868-1869 : Conrardus...