Jaarkeuren Wimmertingen


Auteur: Nijssen, Rombout

Het dagelijks leven in de Hasseltse dorpen werd in de periode voor de Franse Tijd geregeld door de dorpsreglementen, ook wel dorpskeuren genoemd. Eén van de dorpsreglementen waarvan de tekst bewaard bleef, is dat van Wimmertingen. Het werd op 9 juni 1793 aan de inwoners van het dorp voorgelezen, onder de linde aen de kercke.

Dorpskeuren bevatten plaatselijke rechtsregels, die een aanvulling waren op het recht dat gevormd was door de gewoonte of dat geformuleerd was in vorstelijke ordonnanties. De vorstelijke ordonnanties regelden niet alle aspecten van het maatschappelijk leven. De vraag bijvoorbeeld of ieder zijn eigen dieren langs de wegen mocht hoeden of dat men ze moest toevertrouwen aan een gemeentelijke dierenhoeder die tegen een vastgesteld bedrag alle dieren uit de gemeente onder zijn hoede nam, of de regeling voor het gebruik van de bermen langs de wegen, werd aan de plaatselijke gewoonte overgelaten. Anderzijds waren er beleidsterreinen waarop in vorstelijke ordonnanties een algemeen kader werd uitgezet, dat dan door plaatselijke regels concreet kon ingevuld worden. Zo was de breedte van openbare wegen, en de plicht van belendende eigenaars om wegen en waterlopen te onderhouden bij ordonnantie vastgelegd. De vastlegging van de juiste data waarop de wegen jaarlijks hersteld moesten worden of waarop de waterlopen geveegd moesten worden, en de organisatie van de controle daarop, kon dan weer zoals in Wimmertingen in plaatselijk recht geregeld worden.

 

De dorpskeuren van Wimmertingen bevatten onder meer regels over het onderhoud van wegen en waterlopen, over het planten en onderhouden van bomen langs de wegen, over het gebruik van de grond voor de landbouw, over het hoeden en weiden van dieren, over het sprokkelen van hout, over de vergoeding voor de koster en de veldwachter, over de huisvesting van vreemdelingen, en over maatregelen tegen brandgevaar.

Technische fiche

Naam/titel kunstwerk : Gichtregister van de schepenbank van Wimmertingen, 1745-1796
Identificatie : Rijksarchief, Archief van de schepenbank van Wimmertingen, nr. 5
Datering (extact) : 1793-06-09
Belang op vlak van : geschiedenis
Locatie : Rijksarchief Hasselt
print deze pagina