De Maen (Grote Markt)
Het huis "De Maen", ook "Die Maene" of "Die halve Maene" genoemd, was in 1461 eigendom van Willem Landmeters. Op het einde van de 15de eeuw was dit een bekende herberg, waar o.m. Jan van Appelzouwen (1494), Jan Eyben (1534) en Jan Hoelen (1568) de kasteleinsscepter zwaaiden.
Later was het in het bezit van o.a. de Hasseltse families van der Hayweycken, Heytmers (1600), Hayweghen (die later heren van het goed en het kasteel Terwaerden in Diepenbeek zouden worden) en Creten.
In 1708 hield Michiel Comans hier een winkel, en in 1789 kocht Dionijs Sprengel, meester-metselaar, het huis voor 5.300 gulden, een heel kapitaaltje in die tijd. Enkele jaren later woonde de zilversmid Arnold Geerts in "De Halve Maen".
In de eerste helft van de 19de eeuw had de familie Maris hier een stoffenwinkel. Deze verhuurde de verdieping van het huis aan Jozef Debruyn (1807-1887), provinciaal inspecteur van gemeentescholen, die veel heeft bijgedragen tot de uitbouw van het lager gemeentelijk onderwijs in Limburg. Later hadden hier Heenen en J. Biernaux een handelszaak.
Uit: Hasseltse uithangborden en gevelstenen (1979), p. 28.
Foto: prentbriefkaart, huizenrij noordkant Grote Markt - v.l.n.r.: De Helm (deel), Den Cop, Die Handt, De Maen, De Sterre, Die Kettel, De Baert, De Koning van Polen.
Technische fiche
| Kadastraal nummer : | 1-H-0354 |
| Straat : | Grote Markt |
| Huisnummer : | 7 |
| Naam van het pand (vroeger) : | De Maen, Die Maene, Die Halve Maene |
| Naam van het pand (nu) : | gesloopt (1968) |
| Bouwjaar of vroegste vermelding : | 15de eeuw |
| Eigenaars/huurders tot 1900 : | - 1461: Willem Landmeters (eigenaar) - (?): Geertruide Landmeters, dochter van voorgaande (eigenaar) - 1478: Jan Princen (eigenaar) - 1494: Jan van Appelzouwen, herbergier (eigenaar) - 1530: Grietje van Appelzouwen, herbergierster, dochter van voorgaande (eigenaar) - 1534: Jan Eyben, herbergier (eigenaar) - 1568-1575: Jan Hoelen, herbergier (eigenaar) - 1575: Jan van der Hauweycken (eigenaar) - 1600: Michiel Heytmers-van der Hauwereycken (eigenaar) - (?): erfgenamen voorgaande (eigenaar) - 1651: Jan Hayweg(h)en (eigenaar) - (?): erfgenamen voorgaande (eigenaar) - 1662: Gaspar Creten-Custeyns (eigenaar) - (?): erfgenamen voorgaande (eigenaar) - 1664: Peter Custeyns-Creten (eigenaar) - verhuurde aan - 1708: Michiel Comans - 1770: Jacob Custeyns (eigenaar) - 1789: Dionijs Sprengel, meester-metselaar (eigenaar) - (?): Henri Vincent Janssens (eigenaar) - verhuurde aan - 1793: Arnold Geerts, zilvermid - 1ste helft 19de eeuw: familie Maris, stoffenhandelaars (eigenaar) - verhuurde 1ste verd. aan - (?): Joseph Debruyn (1807-1887), provinciale schoolinspecteur - (?): familie Heenen-Lefrère, stoffenhandelaars (eigenaar) |
| Eigenaars/huurders vanaf 1900 : | - tot na WOII: Juliaan Biernaux, handelaar (eigenaar) |
| Functie van het gebouw (vroeger) : | - woonhuis / handelspand 1494-17de eeuw: herberg 18de-19de eeuw: stoffenhandel Maris en daarna Heenen, bazaar J. Biernaux |
| Verhalen : | - Op 11 september 1630 vond er een wonderbaarlijke redding plaats op het dak van 'Die Maen', van meester-schaliedekker Frans De Pré, die 'In 't Claeverblatt' aan de Lombaardstraat woonde. Op het ogenblik dat hij van het dak begon te glijden aanriep hij de Virga Jesse en bleef aan de dakgoot hangen. Daar kon hij met ladders door zijn knechten bevrijd worden. Burgemeester Laurens Custyns en Lambert Alen die op de markt een wandeling maakten, waren getuige van deze dramatische gebeurtenis. De Pré zelf bevestigde alles onder ede bij de notaris. Deze bewijsstukken maken deel uit van het archief van de broederschap van de Virga Jesse. Later werd hier nog steeds een pop uit het raam gehangen tijdens de Zevenjaarlijkse feesten, als symbool voor dit gebeuren. |
Aanpassen
